
Fotoğraf:https://masspeaceaction.org/end-war-without-end-sign/
Birleşmiş Milletler, 1989 yılında Çocuk Hakları Sözleşmesi’nin kabulünden bu yana her 20 Kasım’ı, Dünya genelinde çocuklara yönelik hak ihlallerini önlemek amacıyla “Dünya Çocuk Hakları Günü” olarak benimsiyor.
Bu özel gün, bu haklara ulaşamayan çocukların haklarını nasıl elde edeceğine ışık tutuyor ve bu hakların görünür kılınmasını amaçlıyor.
Çocuk Hakları Sözleşmesi, uluslararası mutabakata varılmış ve üzerinde pazarlık yapılması mümkün olmayan standartlar ve yükümlülükleri içeriyor, nerede doğduklarına, kim olduklarına, cinsiyetlerine, dinlerine ya da sosyal kökenlerine bakılmaksızın bütün çocukların haklarını tanımlıyor.
İGAM Malala ekibi olarak biz de; özellikle kız çocuklarının eğitim hakkına erişimlerinin kolay ve kapsayıcı bir şekilde sağlanması için çalışmalarımıza devam edeceğimizi duyuruyor, bu özel günü kutluyoruz.
İGAM Malala Projesi ve Çocuk Hakları
2013 yılında, Pakistanlı kız çocuğu Malala ve babası Ziauddin’in , kız çocuklarının eğitiminin sosyal ve ekonomik etkileri konusunda, farkındalık yaratmak, kız çocuklarını yüreklendirmek ve okullaşmalarına destek vermek için kurduğu Malala Fonu, tüm dünyaya ilham dağıtmaya devam ediyor.
İGAM Malala Projesi ise 2018 yılında başladı. Temel insan hakları normlarına dayanan, toplumsal cinsiyet eşitliğine duyarlı, kültürel farklılıklara karşı saygılı, doğrulanabilir araştırma bulgularını temel alan bir yaklaşım benimseyen projemizle, özellikle kız çocuklarının okullaşması konusunda çalışmalar yapıyoruz. Farkındalık artırma çalışmaları , gönüllü üniversite öğrencilerinin seçimi, Suriyeli ailelerin ziyaretleri, okul ve öğretmen ziyaretleri ile muhtarların ve kanaat önderlerinin ziyaretleri olarak sıralayabileceğimiz birbiriyle bütünleşmiş 5 ana aktiviteyi içeren projemizle, mülteci kız çocuklarının eğitime erişimlerinin önündeki engelleri kaldırmak için bir dizi faaliyet gerçekleştiriyoruz.
Bu çalışmalar sonucunda İGAM Başkanı Metin Çorabatır, 2018 Gulmakai Eğitim Şampiyonu unvanını elde etti.
30 Yılın Yapı Taşları
- 1989’da çocukları sosyal, ekonomik, politik, kültürel ve sivil birer birey olarak tanıyan Çocuk Hakları Sözleşmesi 197 ülkenin taraf olmasıyla kabul edildi.
- 1990’a gelindiğinde Afrika Birliği’ne üye ülkeler arasında evrensel sözleşmeye ek olarak “Çocuk Hakları ve Refahı Afrika Sözleşmesi” imzalandı. Afrika’da yaşayan çocukların cinsel sömürü, sağlık hizmetlerine erişim ve yoksulluk gibi pek çok istismar sürecinden etkilenmesi; bölgede 14 yaş altı çocukların işgücüne katılması ve bu oranın 80 milyon çocuğa işaret etmesi bölgesel bir sözleşmeyi o dönem zorunlu kıldı.
- 1993’de gerçekleşen Dünya İnsan Hakları Konferansı’nda yayınlanan Viyana Deklarasyonu, tüm insan haklarının bölünemez, birbirine bağlı ve eşit öneme sahip olduğunu söylemesi açısından bir dönüm noktası oldu. Deklarasyonun dikkate alınması Çocuk Hakları Sözleşmesi’ni benimseyen ülkelerin farklı çocuk gruplarının haklarına eşit önem vermesinde öncü oldu.
- 1999, çocuk işçiliğinin bir insan hakları ihlali olduğunun yoğunca tartışıldığı bir yıl olarak tarihe geçti. Bu yıl Uluslararası Çalışma Örgütü (ILO), “En Kötü Biçimlerdeki Çocuk İşçiliği Sözleşmesi”ni yayınladı. (Türkiye’de 2019 itibariyle, 2 milyona yakın çocuk işçi, Dünya’da ise 153 milyon çocuk işçi yer alıyor)
- 2000’ler çocukların kendileriyle ilgili meselelerde kendilerinin söz almasının öneminin arttığı, kısacası çocuk katılımının konuşulduğu bir dönem oldu. Ayrıca bu dönem çocukların askeri çatışmalara katılımını kısıtlayan ve çocuk ticareti ile çocuk pornografisini yasaklayan iki protokol hazırlandı.
- 2002’de Birleşmiş Milletler kürsüsünde çocuklar kendi oturumlarını yönetme şansı yakaladı. Problemler, çözümler ve ilerleyen yıllar için ihtiyaç haritasını çocukların ortaya koyması, tarihsel olarak yeni bir dönemin habercisi oldu.
- 2011, çocuk hakları açısından eskiyen yöntemlerin artık terk edildiği ve yeni mekanizmaların arandığı bir yıl olarak hafızalarda yer etti. Çocuk Hakları Sözleşmesi’nin uygulanışını izleyen ve raporlayan uzmanlardan oluşan Çocuk Hakları Komitesi kuruldu.( Komite şikayette bulunabiliyor ve hak ihlallerine ilişkin artık soruşturma yürütebiliyor)
- 2015’de Güney Sudan ve Somali’nin de sözleşmeyi imzalamasıyla sözleşme en geniş sınırlarına ulaştı.
- 2016’da Tanzanya ve Gambiya’da çocuk yaşta, erken/zorla evlilikler yasaklandı. Türkiye’de ise Türk Ceza Kanunu'nun çocuklara yönelik cinsel şiddet ve istismar vakalarını düzenleyen ve Anayasa Mahkemesi tarafından iptal edilen 103. maddesine dair düzenleme, gelen tepkiler üzerine iptal edildi (2018 Türkiye Nüfus ve Sağlık Araştırması’na göre 25-49 yaş aralığındaki kadınların %21’i 18 yaşından önce evleniyor. Yine 2018’de UNICEF’in sunduğu verilere göre, 3,3 milyon çocuk, savaş faaliyetlerinden kaynaklanan tehlikelerle karşı karşıya kaldı)
Çocuk Hakları Sözleşmesi’ne ulaşmak için tıklayınız
ENGLISH